Laatste nieuws
Sinds dit schooljaar werken de Lasenberg uit Soest, de Voorthuysenschool uit Leusden en het...
Na een succesvolle pilot met beeldzorg in de regio's Rivierenland, Midden-Nederland en de...
Vrijwilligers zijn ontzettend belangrijk. Vandaag, tijdens de Nationale vrijwilligersdag, worden...

Van controle naar contact

De nieuwe wet is een enorme stap vooruit. Maar het is slechts een middel om de toepassing van vrijheidsbeperking in ons werk terug te dringen. Zo'n middel hebben we nodig. Want de praktijk wijst uit dat oude denkpatronen zeer hardnekkig zijn en managers en medewerkers nog steeds te gemakkelijk gebaande paden bewandelen. Bij de 's Heeren Loo Zorggroep, maar eigenlijk in de gehele sector.

Met die boodschap opende bestuursvoorzitter Paul de la Chambre donderdag 3 oktober het vakcongres 'Net zo vrij als jij!' dat plaatsvond in Radio Kootwijk. Het werd georganiseerd door 's Heeren Loo Zorggroep voor een groot aantal partijen die direct en indirect betrokken zijn bij de verstandelijk gehandicaptenzorg, zoals instellingsdirecties, belangenbehartigers, de brancheorganisatie VGN, het ministerie en de Inspectie.

Ondertekening intentieverklaring

Het congres maakt onderdeel uit van een week vol activiteiten die allemaal in het teken staan van de afsluiting van de campagne 'Net zo vrij als jij!'. Deze startte ruim een jaar geleden met de ondertekening van een intentieverklaring door het voltallige managementteam van de instelling. Daarin verklaarden Raad van Bestuur en regiodirecteuren het roer te willen omgooien in het denken over vrijheidsbeperking. Die intentie was er al langer en leidde tot een groot aantal veelbelovende initiatieven in de hele organisatie. Maar de commotie die ontstond over Brandon twee jaar eerder verhoogde de druk op de ketel aanzienlijk. "Daar zijn wij hem indirect dankbaar voor", maakte bestuursvoorzitter Paul de la Chambre tijdens het congres duidelijk. Het was een zetje dat de organisatie nodig had om iedereen er echt van te doordringen dat niemand zijn eigen onmacht in het omgaan van lastig gedrag op cliënten mag afwentelen. Nooit.

Kennis delen is hard nodig

Net als de werkconferentie voor eigen medewerkers daags ervoor was het congres voor externen vooral bedoeld om te laten zien welk proces de 's Heeren Loo Zorggroep na de Brandon-affaire door maakte. En om kennis te delen. Dat is hard nodig, meenden diverse sprekers. Want oude denkpatronen blijken bijzonder hardnekkig. Er zijn iedere dag opnieuw tal van argumenten die ervoor pleiten om vast te houden aan beheersing en controle. Maar ieder mens heeft behoefte aan ruimte om te beslissen over grote en kleine dingen in zijn leven. Die ruimte bieden gaat niet zonder risico's te lopen. Dergelijke risico's vermijden we graag. Maar zonder risico's is persoonlijke groei niet mogelijk. Terwijl wij vreemd genoeg juist aan die persoonlijke groei zeggen te willen bijdragen, zo hielden diverse sprekers – ieder op hun eigen aansprekende wijze – hun gehoor voor.

Werk met lef

Maar niet alleen risico lopen hoort bij het bieden van vrijheid. Daar hoort ook improvisatievermogen van medewerkers bij. We zijn erg geneigd om regels op te stellen en elkaar daarop af te rekenen. Binnen organisaties en tussen instellingen en toezichthouders. Maar die regels verhouden zich vaak lastig tot de behoefte van begeleiders en cliënten aan ruimte. Van begeleiders wordt immers juist verwacht dat zij kunnen meebewegen met wat cliënten en situaties van hen vragen. Daarvoor hebben zij moed en creativiteit nodig. Een gedeelde visie ook. En steun van hun directies en besturen die expliciet achter hen staan wanneer het spannend wordt of zelfs fout gaat. Zorgbestuurder Kees Erends pleitte in dat verband voor wat met een fraai woord ook wel intelligente ongehoorzaamheid genoemd wordt. Hij riep iedereen op om in de begeleiding van cliënten met lef te werken. Liever keuzes maken die je kunt verantwoorden dan je laten verlammen door regels en protocollen die eerder een hinderpaal zijn dan een steun in de rug. Want zoals een van de sprekers het treffend verwoordde: regels beginnen waar aandacht eindigt.

Meer gezamenlijke focus

Hoofdinspecteur Joke de Vries van de Inspectie – eveneens aanwezig – steunde die oproep volmondig. Onderzoek wees enkele jaren geleden nog uit dat veel instellingen achterbleven in hun pogingen om vrijheidsbeperking uit te bannen. Inmiddels is iedere organisatie wel met het thema bezig. Maar de samenwerking kan nog beter, stelde zij voorzichtig. Zowel binnen instellingen zelf als tussen zorgaanbieders. "Meer gezamenlijke focus op het ontwikkelen van alternatieven kan het proces versnellen", aldus De Vries.

Samenwerking zoeken

Tegen die achtergrond riep Paul de la Chambre de aanwezigen nadrukkelijk op in het terugdringen van vrijheidsbeperking de samenwerking te zoeken. "Want wij mogen dan vandaag onze interne campagne afronden, er blijven nog tal van vraagstukken over die om indringend gesprek vragen. En dat voeren wij het liefste samen", aldus de bestuursvoorzitter.

Speech Paul de la Chambre



Reacties

Er zijn nog geen reacties. Word de eerste.