“Wanneer je mag ervaren en voelen, ga je je ontwikkelen”

Rolschaatsen en skateboarden. Dat zijn geen activiteiten waar je als eerste aan denkt bij 70-plussers met een ernstige meervoudige beperking (EMB). Maar de dames en heren op de dagbesteding bij activiteitenbegeleider Wendy doen het gewoon. Vanuit de tillift. “Ze voelen de wieltjes over de stenen gaan, de trilling in de voeten en benen. Maar daar blijft het niet bij. Ze willen zien wat er gebeurt en gaan rondkijken. Er worden ineens allemaal spieren in werking gezet die in een rolstoel minder actief zijn. Dat vind ik bijzonder.”

Wendy werkt zeventien jaar bij ’s Heeren Loo. Tien jaar geleden verruilde ze haar werkplek op de woning voor dagbesteding. Noodgedwongen door de thuissituatie, maar het bleek een schot in de roos. “Ik voel me als een vis in het water. Iets wat ik niet had verwacht, want ik ben van oorsprong verpleegkundige. Ik ontdekte hoe belangrijk dagbesteding is. Hoe waardevol het is om te ervaren. Voor ieder mens. Als je niet ervaart heb je geen fijn leven. Dan kak je in, ga je slapen en raak je minder gemotiveerd. Wanneer je mag ervaren en voelen, ga je je ontwikkelen. Je maakt echt wat los bij mensen waardoor ze nieuwsgierig worden.”

Dat ervaren hoeft volgens Wendy echt niet altijd in een snoezelruimte. En het hoeft zeker niet duur te zijn. “Het kan met hele simpele dingen die al in huis zijn, zoals een plakbandrol. Vaak loop ik door de Gamma of de Action en denk ik: dat is leuk! Mijn man ziet me dan weer aankomen, want vaak vraag ik hem om wat aanpassingen te doen zodat het geschikt is voor de cliënten. Zo zag ik rolschaatsen bij de kringloopwinkel liggen. Van die ouderwetse die je kunt ombinden. Ik zie het dan al meteen voor me hoe we dat kunnen combineren met de tillift en cliënten zo het rolschaatsen te kunnen laten ervaren. Daarna kwam het skateboard erbij als alternatief, voor mensen voor wie rolschaatsen te zwaar zijn aan de benen.

Bijzondere ervaring

Wendy herinnert zich nog goed toen ze voor het eerst met Gerard ging skateboarden. “Voor Gerard was het een hele bijzondere ervaring. Omdat hij zichzelf kan voortbewegen door over de grond te schuiven, gaat hij nooit in de tillift. Dus de tillift was al nieuw voor hem. Daar hebben we echt wel even de tijd voor genomen, maar hij vond het fantastisch. Toen hij in de tillift zat en zijn voeten op het skateboard stonden, ging hij ze meteen gebruiken. Hij had zo’n schik! Later toen we het skateboard weghaalden en hij met zijn voeten de grond raakte, duwde hij zich met zijn tenen af. En omdat hij nog in de tillift zat, schommelde hij heen en weer. Dat was eigenlijk het allermooiste. Echt een gelukkie. Dat gaat vaak zo hoor. Je probeert iets uit en opeens zie je iets heel anders ontstaan. Nu gaat hij vaker in de tillift om te schommelen. Zo gebruikt hij veel meer zijn beenspieren. Daar word ik helemaal blij van. In mijn hoofd begint er van alles te ratelen en zie ik ineens nog meer mogelijkheden. Maar ik wil niet te hard van stapel lopen. Het is al een oudere man.”

Beweging, hoe klein ook, is belangrijk voor de doorbloeding en de darmen. Zeker voor mensen met EMB. Wendy: “Alle kleine bewegingen zijn belangrijk om niet vast te komen zitten in je lijf. Ik ben al blij als een vinger een beetje beweegt. Laat staan als een hoofd draait. Vaak ligt de focus op het bewegen van handen en het hoofd, omdat mensen in een rolstoel vaak heupproblemen hebben. De benen zijn daarom wat ondergewaardeerd. Hierdoor voelen ze er ook weinig mee, want onze hersenen registreren alleen wat we voelen. Als ze door zo’n activiteit als rolschaatsen of skateboarden dan ineens weer die beweging voelen of een trilling, zijn ze zich weer bewust van hun benen. Dat is prachtig om te zien. Vaak verschijnt er een grote glimlach op hun gezicht. 

Zoveel voldoening

Dit werk geeft me zoveel voldoening. Om bij deze mensen, ook al zijn ze op leeftijd, nog steeds mogelijkheden te zien. Waar anderen het misschien al hebben opgegeven, probeer ik altijd te zoeken naar iets wat nog ontwikkeld kan worden. Zo ook bij Henne. Hij zat in zijn laatste levensfase. Hij kon niks en zat echt vast in zijn lijf. Maar ik dacht, volgens mij snap jij heel veel. We stimuleerden hem om zijn vingers te bewegen en dat lukte! Op den duur hebben we Henne geleerd hoe hij keuzes kon maken met zijn vingers. Vanaf dat moment kon hij zelf kiezen welke broek hij aan wilde trekken. En hij kon duidelijk maken wat voor ontbijt hij lustte. Dat motiveerde hem zo, dat hij meer wilde. Uiteindelijk kon hij zijn hele rechterarm bewegen. Dat was echt geweldig!

Het is de band die je met iemand ontwikkelt. Wat je samen nog voor elkaar krijgt. Dat je dan samen nog weer wat nieuws ontdekt, daar word ik blij van. Het werken met deze mensen is zo puur. Het kost veel geduld, frustratie ook wel, maar je gunt het iemand zo. Die ontwikkeling. Daarom probeer ik altijd voorbij die beperking te kijken en te denken: wat voor mens ben jij en waar kan ik jou blij mee maken?” 

Ben je benieuwd naar meer creatieve ideeën van Wendy? Ze deelt haar activiteiten via de Facebook-pagina ‘Ik ga EMB’ en intern via Teams.

Gerelateerde items

Terug naar boven