Vacatures 14 nieuw

EMDR

EMDR (Eye Movement Desensitization & Reprocessing) is bedoeld voor jeugdigen (vanaf 1 jaar) en volwassenen met traumagerelateerde klachten en stoornissen. Het is gericht op het verwerken van schokkende ervaringen en verminderen of laten verdwijnen van de daarmee samenhangende psychische klachten.

  • Indicatiecriteria:

    • leeftijd: alle;
    • ontwikkelingsniveau/IQ: alle;
    • problematiek: lijden aan traumagerelateerde stoornissen, waaronder Acute Stress Stoornis, Post Traumatische Stress Stoornis (PTSS) en andere traumagerelateerde klachten en fobieën. De psychische klachten kunnen zijn schrik- en paniekreacties, afschrikwekkende beelden (herbelevingen, flashbacks en nachtmerries), somberheid, gevoelens van angst, schaamte, verdriet, schuld en boosheid, concentratieproblemen, slaapproblemen en psychosomatische klachten. De klachten zijn ontstaan als direct gevolg van één of meerdere concrete, akelige gebeurtenis(sen); de herinneringen aan de schokkende gebeurtenis(sen) blijven zich opdringen, hetgeen nog steeds een emotionele reactie oproept. Het kan gaan om het zelf ondergaan of getuige zijn van de ingrijpende gebeurtenis(sen), het vernemen dat iemand iets is overkomen en/of herhaaldelijke of extreme blootstelling aan details van de gebeurtenis.
      Voorbeelden van traumatische gebeurtenissen zijn slachtoffer zijn van geweld (waaronder huiselijk geweld), schokkende ervaringen in een oorlogssituatie of vredesmissie, een verkeersongeval, pest- en verlieservaringen, ingrijpende ervaringen op medisch gebied, verwaarlozing.

    Contra-indicaties:

    • (thuis)situatie cliënt is niet veilig of erg onstabiel;
    • gebruik van sederende medicatie.

    Als er sprake is van ernstige psychische stoornissen en/of onvoldoende affecttolerantie, moet hieraan eerst gewerkt worden, bijvoorbeeld middels cognitieve gedragstherapie. Als de EMDR-therapeut geen CGT-therapeut is, is eerst een ander behandeltraject nodig.
    Oogbewegingen bij epilepsie worden afgeraden wanneer medicatie onvoldoende is ingesteld. Overleg met arts is dan altijd noodzakelijk.

  • Hoofddoel:

    • Het doel van EMDR is te helpen schokkende ervaringen te verwerken en de daarmee samenhangende (psychische) klachten te verminderen of te laten verdwijnen.
  • Aard werkzaamheden

    De cliënt wordt aangespoord sterk te denken aan de traumatische gebeurtenis (het volgens de cliënt meest indringende beeld), tegelijkertijd krijgt hij een afleidende prikkel aangeboden die beide hersenhelften beurtelings stimuleert. De prikkel kan in de vorm van heen en weer bewegende vingers die de cliënt met de ogen moet volgen, klikjes via een koptelefoon (afwisselend links en rechts), tappen of buzzers. Bij cliënten met een jonge ontwikkelingsleeftijd kan gebruik gemaakt worden van storytelling-technieken, waarbij anderen (bijvoorbeeld ouders) het verhaal over de gebeurtenis aandragen en/of vertellen tijdens de EMDR behandeling. Door de prikkel wordt het natuurlijke verwerkingssysteem gestimuleerd. Door de stroom van gedachten, beelden en gevoelens die op gang worden gebracht, en het tegelijk toedienen van een afleidende taak verdwijnt de emotionele lading van de gebeurtenis. Herinneringen aan nare gebeurtenissen worden ontdaan van hun negatieve emotionele lading.
    De EMDR procedure brengt doorgaans een stroom van gedachten en beelden op gang, maar soms ook gevoelens en lichamelijke sensaties. Vaak verandert er wat. De cliënt wordt na elke set gevraagd zich te concentreren op de meest opvallende verandering, waarna er een nieuwe set volgt. De associaties gaan door totdat de lading die aan de gebeurtenis kleeft verdwenen is.

    Werkzame elementen

    • de cliënt terug laten denken aan de traumatische gebeurtenis en daarvan de meest indringende beelden (de meest nare gebeurtenis hoeft niet altijd als eerste);
    • kiezen voor het meest indringende beeld;
    • afleidende prikkel aanbieden die de hersenhelften beurtelings stimuleert.

    Aanvullend voor jeugdigen:
    De in ontwikkeling zijnde richtlijn Trauma (onderdeel van de Richtlijnen jeugdhulp en jeugdbescherming ontwikkeld door Het Nederlands Instituut van Psychologen (NIP), de Nederlandse vereniging van pedagogen en onderwijskundigen (NVO) en de Beroepsvereniging van Professionals in Sociaal Werk (BPSW)) bevat nog meer werkzame elementen rondom het ondersteunen van jeugdigen met een trauma.

    Betrokkenheid ouders en andere personen uit het sociale netwerk

    Betrokkenheid van ouders/vertegenwoordigers/begeleiders is van groot belang. Ouders/vertegenwoordigers/begeleiders kunnen hun kind helpen bij het vertellen van het verhaal (trauma), ondersteunen in de therapie, thuis het verloop en eventuele veranderingen in gedrag of stemming in de gaten houden, enzovoorts. Motivatie en geloof van ouders in de therapie zorgt voor grotere betrokkenheid en motivatie bij de cliënt en dit zorgt voor betere uitkomsten. Andere belangrijke personen uit het netwerk van de cliënt zijn belangrijk als steunfiguren en vangnet.

    Zeker de eerste 3 dagen na een sessie komt er vaak veel in beweging. Het is belangrijk dat de omgeving dan beschikbaar is om de cliënt op te vangen en de observaties te bespreken met de therapeut.

    Specifieke aanpassingen voor de omschreven doelgroep(en)

    Meer uitleg, herhaling en oefening, gebruik van visualisatie (tekenen van de nare gebeurtenis) ter ondersteuning van het proces en meer sessies.
    LVB cliënten (zeker in combinatie met autisme) hebben vaak moeite met het verbeelden van de situatie en met het zelf voelen, ervaren en benoemen van de oplopende spanning.
    Het EMDR-kinderprotocol wordt ook gebruikt bij cliënten van 18 jaar en ouder. Het protocol passend bij de ontwikkelingsleeftijd wordt ingezet.

    Duur, frequentie en vorm van de interventie

    EMDR is kortdurend: bij gemiddeld intelligentieniveau minimaal 3 zittingen van 90 minuten, bij cliënten met LVB minimaal 8 wekelijkse zittingen van 60 minuten. Duur kan langer zijn als de traumatische gebeurtenissen meervoudig zijn of ingrijpender zijn.

    Tijdsinvestering van de professional(s)

    Aantal sessies (de gehele interventie): 8-20 sessies.
    Aantal minuten per sessie: 60-90 minuten (afhankelijk van de concentratieboog).
    Indirecte tijd 30 minuten per sessie (voorbereiding, email contact met betrokkenen over hoe het gaat, rapportage)

  • Setting

    Therapieruimte, instelling.

    Professional

    De EMDR-therapeut beschikt over een academische vooropleiding als psycholoog, pedagoog, geestelijk gezondheidskundige of arts, aangevuld met één van de volgende kwalificaties:

    • een BIG-registratie als gezondheidszorgpsycholoog, psychotherapeut of psychiater, dan wel ten minste één jaar in opleiding zijnde tot één van deze registraties;
    • registratie als Kinder- en Jeugdpsycholoog NIP, Orthopedagoog Generalist NVO, Postmaster Orthopedagoog/Psycholoog SKJ, dan wel ten minste één jaar in opleiding zijnde tot één van deze registraties, of in het geval van een route op basis van ‘sprokkelen’ minimaal 50% (=240) van de studiepunten;
    • registratie als Cognitief Gedragstherapeut VGCt® in opleiding (aspirant lid), of Cognitief Gedragstherapeut VGCt® (gewoon lid);
    • registratie systeemtherapeut (LID ST) bij de NVRG;
    • een opleiding die naar het oordeel van de opleidingscommissie gelijkwaardig is aan deze kwalificaties.

    Er zijn verschillende EMDR (opleidings)niveaus:

    • VEN erkende EMDR basistraining
    • VEN erkende EMDR vervolgtraining
    • EMDR Europe practitioner

    Randvoorwaarden: organisatorisch en contextueel

    Andere benodigdheden (bv. materialen):

    • EMDR kit
    • een rustige ruimte met weinig prikkels en afleiding
    • supervisie voor de therapeut.
  • Gebaseerd op / bewerking van:

    De werking van EMDR is min of meer bij toeval ontdekt. Een verklaring voor de werkzaamheid van EMDR is dat het terugdenken aan een nare herinnering in combinatie met het maken van oogbewegingen ervoor zorgt dat het natuurlijk verwerkingssysteem wordt gestimuleerd. Het in gedachten nemen van een traumatische herinnering is levendig en intens en kost betrekkelijk veel geheugencapaciteit. Het zo snel mogelijk volgen van de vingers van de therapeut of de geluidssignalen kosten ook geheugencapaciteit. Door deze concurrentie van werkgeheugentaken is er weinig plaats voor de levendigheid en de naarheid van de herinnering. Dit biedt de patiënt de mogelijkheid om een andere betekenis aan de gebeurtenis te geven.
    Het protocol voor EMDR is in 1989 ontwikkeld door Francine Shapiro en wordt sindsdien jaarlijks bijgesteld naar de nieuwste inzichten. Er vindt veel onderzoek plaats naar de werking en toepassing van EMDR.

    Effectiviteit

    Wetenschappelijk onderzoek heeft aangetoond dat EMDR zowel bij kinderen als volwassenen een succesvolle en kortdurende behandelmethode is. Een toenemend aantal gevalsbeschrijvingen in de wetenschappelijke literatuur laat positieve resultaten zien van de toepassing van EMDR bij mensen met een LVB of met een meer ernstige VB (Gilderthorp, 2015; Mevissen e.a., 2016).
    EMDR wordt ook steeds meer ingezet binnen de behandeling van andere problemen, zoals angststoornissen, negatief zelfbeeld, verslaving, persoonlijkheidsproblematiek en disfunctionele kerncognities.

    • Gilderthorp, R. (2015). Is EMDR an effective treatment for people diagnosed with both intellectual disability and post-traumatic stress disorder? Journal of Intellectual Disabilities, 19, 58-68.
    • Mevissen, L., Didden, R. & Jongh, A. De. (2016) EMDR voor trauma- en stressorgerelateerde klachten bij patiënten met een verstandelijke beperking Overzicht en casusbespreking. Directieve therapie, (36) 1, 5-26.
  • Polikliniek Leeuwarden

    Meer

  • Polikliniek Monster

    Meer

  • Polikliniek Druten Canisius Wilhelmina Ziekenhuis

    Meer

  • Polikliniek Geldermalsen

    Meer

  • Polikliniek Zwolle

    Meer

  • Polikliniek Soest

    Meer

  • Polikliniek Harderwijk

    Meer

  • Polikliniek Urk

    Meer

  • Polikliniek Hillegom

    Meer

  • Polikliniek Apeldoorn

    Meer

  • Polikliniek Julianadorp

    Meer

  • Polikliniek Ede Horalaan

    Meer

  • Polikliniek GGZ Zwaag

    Meer

  • Polikliniek GGZ Amsterdam

    Meer

  • Polikliniek Tiel

    Meer

  • Naschoolse dagbehandeling De Kanjers in Amersfoort Bruispad 2

    Naschoolse dagbehandeling in Amersfoort voor kinderen met een lichte verstandelijke beperking.

    Meer

  • Orthopedagogisch behandelcentrum Auriga in Dordrecht Grafelijkheidsweg 82

    In dit orthopedagogisch behandelcentrum kunnen kinderen en jongeren terecht met een lichte verstandelijke beperking en gedragsproblemen terecht.

    Meer

Terug naar boven